Η Σπουδή της Πεταλούδας

Σπουδή έργο 25 αριθμός 9 με την επωνυμία “Πεταλούδα”, που βέβαια δεν δόθηκε απ’ τον Σοπέν. Aν και ο ο ρωσος πιανίστας και συνθέτης  Friedheim λέει ότι "ο τίτλος δεν είναι απλά περιττός, αλλά ολοκληρωτικά ανεπαρκής" τα staccati και marcati στο δεξί χέρι αφήνουν υπονοιες φτερουγίσματος. Δεν είναι δύσκολο να το αντιληφθούμε όταν ακούσουμε την σπουδή. Κανένας συμβολισμός δεν περιγράφει καλύτερα την ελαφρά φύση του δεξιού χεριού που αναπηδάει σαν πεταλούδα. Η πεταλούδα έχει χαριτωμένες πτήσεις, παρασύρεται απ’ τον άνεμο, αλλά τελικά προσγειώνεται με ασφάλεια.

Αυτή η σπουδή είναι η μικρότερη απ’ τις 24 και διαρκεί λιγότερο από ένα λεπτό όταν παιχθεί στο σωστό τέμπο. Όμως ακριβώς εκεί βρίσκεται η πρόκληση: να παιχθεί στο ακριβές τέμπο.

Ο Πορτογάλος συγγραφέας Ζοζέ Σαραμάγκου στο έργο του "Περί Τυφλότητος" αναφέρεται σ' αυτή την λεπτεπίλεπτη σπουδή του Σοπέν. Αντιγράφω δύο παραγράφους 

[...] Μια μέρα, σε μια κουβέντα με κάποιους συναδέλφους από την ορχήστρα σε κλίμα ελαφρύ, μιλούσαν για την πιθανότητα σύνθεσης μουσικών πορτρέτων, αυθεντικών πορτρέτων και όχι μεταφορικών, όπως αυτά των σάμουελ γκόλντενμπεργκ και σμόιλε, του μουσόργκσκι, σκέφτηκε και είπε πως το πορτρετο του, σε περίπτωση που όντως υπήρχε στη μουσική, δεν θα το συναντούσαν σε κάποια σύνθεση για βιολοντσέλο, αλλά σε μια πολύ σύντομη σπουδή του σοπέν, έργο είκοσι πέντε, αριθμός εννιά, σε σολ ύφεση μείζονα. Όταν θέλησαν να μάθουν γιατί, εκείνος απάντησε πως δεν μπορούσε να δει τον εαυτό του σε τίποτε άλλο που να έχει γραφτεί στο πεντάγραμμο κι αυτός ήταν για εκείνον ο καλύτερος λόγος. Και πως σε πενήντα οκτώ δευτερόλεπτα ο σοπέν είχε πει όλα όσα μπορούσε να έχει γνωρίσει. Για μερικές μέρες, ως φιλικό πείραγμα, οι πιο εύθυμοι τον αποκαλούσαν πενήντα οκτώ δευτερόλεπτα, αλλά το παρατσούκλι παραήταν μεγάλο για να του κολλήσει, κι επίσης τι διάλογο μπορεί να κάνει κανείς με κάποιον που έχει αποφασίσει να καθυστερεί πενήντα οκτώ δευτερόλεπτα να απαντήσει σε ό,τι τον ρωτούν. Ο βιολοντσελίστας στο τέλος θα κέρδιζε τη φιλική αναμέτρηση. [...]

(Ζοζέ Σαραμάγκου:Περί Τυφλότητος εκδ.ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ 2007 σελ.189)

[...]
Μέσα σε αυτά τα πενήντα οκτώ δευτερόλεπτα μουσικής άκουσε μια ρυθμική και μελωδική μετατροπή κάθε ανθρώπινης ζωής, κοινής ή εξαιρετικής, στην τραγική συντομία της, στην απελπισμένη της ένταση, και επίσης λόγω εκείνου του τελικού ακόρντου που ήταν σαν αποσιωπητικό στον αέρα, στο κενό, οπουδήποτε, σαν κάτι, αναπόφευκτα, να παρέμενε ακόμη για να ειπωθεί. Ο βιολοντσελίστας είχε υποπέσει στο λιγότερο συγχωρητέο απ’ όλα τα ανθρώπινα αμαρτήματα της έπαρσης, όταν φαντάστηκε πως βλέπει αποκλειστικά τη δική του μορφή σ’ ένα πορτρέτο όπου τελικά βρίσκονταν όλοι, η οποία έπαρση, σε κάθε περίπτωση, αν το καλοσκεφτούμε κι αν δεν μείνουμε στην επιφάνεια των πραγμάτων, θα μπορούσε εξίσου να ερμηνευτεί ως εκδήλωση του ριζικά αντίθετού της, δηλαδή της ταπεινότητας, αφού, όντας, αυτό το πορτρέτο όλων, θα έπρεπε επίσης να απεικόνιζε κι εκείνον.[...]

(Ζοζέ Σαραμάγκου:Περί Τυφλότητος εκδ.ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ 2007 σελ.192)

Ένα βίντεο με 11 διαφορετικούς πιανίστες να δίνουν το δικό τους ύφος σ' αυτή την λεπτεπίλεπτη σπουδή

Chopin Etude Op.25 No.9 "Butterfly" by 11 pianists

Πενήντα οκτώ δευτερόλεπτα μουσικής από τον αγαπημένο Σοπέν ειναι αρκετά για έναν έμπειρο ακροατή αλλά και μια ευαίσθητη ψυχή να αντιληφθεί μέσα από τους ήχους την μετατροπή μιας ανθρώπινης ζωής.

Εκτός από τον Σοπέν κι άλλοι συνθέτες έγραψαν έργα γι' αυτό το πολύχρωμο κι αγαπημένο έντομο. Ας ακούσουμε τα μουσικά τους δείγματα. 

'Eνα νεανικό έργο του Σούμαν "Πεταλούδες"

Schumann Papillons Op. 2

Μ. Ραβέλ: Νυχτοπεταλούδες (το αριθ. 1 από το έργο του Miroirs)

M. Ravel: Miroirs, No. 1 ''Noctuelles'' (Night Moths)

 Ε. Γκριγκ: Πεταλούδα (το αριθ. 1 από τα Λυρικά Κομμάτια εργ.43 βιβλίο ΙΙΙ)

Grieg: Lyric Pieces Book III, Op 43

Πηγές:
Wikipedia
Ourchopin.com
Ζοζέ Σαραμάγκου: Περί Θανάτου

Chopin Ballades

 

Αν και με τον όρο "μπαλάντα" θεωρούμε Γαλλική ποίηση του 15ου αιώνα, ωστόσο τον 19ο αιώνα τον όρο δεν χρησιμοποιούσαν πια μόνο οι ποιητές για να αφηγηθούν μια ιστορία. Ο Σοπέν συνέθεσε τις τέσσερις μπαλάντες του αφού είχε αποχωρήσει απ' την πατρίδα του την Πολωνία. Λέγεται μάλιστα ότι ο Σοπέν έγραψε μουσική για της Λιθουανικές Μπαλάντες του Πολωνού ποιητή Adam Mickiewicz. Ακόμη κι ο Σούμαν, εσφαλμένα, σημειώνει ότι οι μπαλάντες του Σοπέν ήταν προγραμματική μουσική σαν την δική του. Όμως ο ίδιος ο Σοπέν ποτέ δεν ενδιαφέρθηκε να δώσει τίτλους, πρόγραμμα ή χαρακτήρα  στην μουσική του,  με την έννοια που δίνει ο Σούμαν. Ως επιβεβαίωση αυτού ο Σοπέν ποτέ δεν θεώρησε το Καρναβάλι του Σούμαν μουσική. Η αφηγηματική γραφή στις μπαλάντες του Σοπέν δεν ακουλουθεί κάποιο ειδικό πρότυπο. Περιέχει απρόβλεπτες και δημιουργικές φράσεις σε όλο το έργο.

Γεγονός είναι οτι ο Σοπέν εμπνεύστηκε απ' τα ποιήματα του Adam Mickiewicz, με την διαφορά ότι η πρόθεσή του ήταν να παρακινήσει τους ακροατές να ακολουθήσουν την δική τους αφηγηματική εκδοχή ακούγοντάς τις. Δεν είναι απαραίτητο να γνωρίζει κάποιος τα ποιήματα της έμπνευσης ή το περιεχόμενό τους για να ερμηνεύσει αυτά τα έργα. Και οι τέσσερις μπαλάντες είναι έργα μεγάλα, διαρκείας από οκτώ έως 12 λεπτά η κάθε μία και περιέχουν ποιητικά, δραματικά αλλά και αντικρουόμενα θέματα. Μοιράζονται κάποια κοινά χαρακτηριστικά, αλλά παράλληλα η καθεμία είναι ένα αυτοτελές έργο.

Οι μπαλάντες θεωρούνται απ' τις πιο λεπτοδουλεμένες δημιουργίες του Chopin και οι πιο αντιπροσωπευτικές της ρομαντικής μουσικής. Eπίσης ο Liszt, o Brahms μεταξύ άλλων, συνέθεσαν αυτό το μουσικό είδος μετά τον Chopin, όμως ο μουσικός αυτός όρος είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με τον Chopin και οι μπαλάντες του ερμηνεύονται συχνότατα σε ρεσιτάλ πιάνου σ' όλο τον κόσμο.

Marta Orlowska: The ballad of two moons

Ballade n. 1 Θεωρείται ότι είναι εμπνευσμένη απ' την επική ποίηση του Mickiewicz, Konrad Wallenrod και είναι αφιερωμένη στον βαρώνο Stockhausen. Η σύνθεσή της τελείωσε το 1835 κι εκδόθηκε το 1836.

Chopin - Ballade No. 1 in G minor, Op. 23

Ballade n. 2 Θεωρείται ότι είναι εμπνευσμένη απ' το ποίημα του Mickiewicz, The Pilgrim και είναι αφιερωμένη στον Robert Schumann σαν αντίδωρο για την αφιέρωση του Σούμαν της Kreisleriana προς αυτόν. Την μπαλάντα αυτή την συνέθεσε ο Σοπέν το 1839 τότε που ήταν μαζί με την Γεωργία Σάνδη.

Chopin - Ballade No. 2 in F major, Op. 38

Ballade n. 3 Θεωρείται ότι είναι εμπνευσμένη απ' το ποίημα του Mickiewicz, Switez και είναι αφιερωμένη στην δεσποινίδα Pauline de Noailles. Αυτό το έργο γράφηκε μεταξύ των ετών 1840 και 1841 και είναι η πιο χορευτική από τις μπαλάντες του περιέχοντας ένα τόσο κομψό και χαριτωμένο θέμα που φέρνει ευφορία, χαρά κι ευτυχία. 

Chopin - Ballade No. 3 in A flat major, Op. 47

Ballade n. 4 H πιο σπουδαία απ' τις τέσσερις μπαλλάντες, επιτομή της ρομαντικής μουσικής που μπορεί να συγκριθεί, χωρίς υπερβολή, με την "Mona Liza" της ζωγραφικής. Θεωρείται ότι είναι εμπνευσμένη απ' το ποίημα του Mickiewicz, Budri και είναι αφιερωμένη στην βαρώνη Nathaniel de Rothschild. Αυτή η μπαλάντα εμπεριέχει σχεδόν όλα τα στοιχεία των μουσικών ιδεών και ανθρώπινων εκφράσεων μόνο με ένα πιάνο. Είναι μια περίληψη της δια βίου δημιουργικής εμπειρίας του Σοπέν και συνετέθη γύρω στα 1842 με 1843.

Chopin - Ballade No. 4 in F minor, Op. 52

Επέλεξα τέσσερις διαφορετικούς πιανίστες που αγαπώ για κάθε μία απ' τις μπαλάντες!

Μπορείτε να διαβάσετε άλλα άρθρα μου για τον Σοπέν
Σοπέν - 24 Πρελούδια

Frédéric Chopin 1810-1849

Ο Σοπέν και οι θαυμαστές του

ΠΗΓΕΣ
Wikipedia
The FC Institution
The Cross Eyed Pianist
JSTOR
Holywwod Bowl

Σοπέν - 24 Πρελούδια

 Τα Πρελούδια για σόλο πιάνο του Σοπέν είναι μια συλλογή μικρών κομματιών, ένα για κάθε μια απ' τις 24 κλίμακες. Δημοσιεύθηκαν αρχικά το 1839 και αφιερώθηκαν στον Joseph Christoph Kessler,ένα συνθέτη σπουδών πιάνου της εποχής του Σοπέν. Δέκα χρόνια νωρίτερα είχε αφιερώσει ο Kessler στον Σοπέν τα δικά του 24 Πρελούδια op.31. Αν και η λέξη "πρελούδιο" δηλώνει κάτι εισαγωγικό, τα Πρελούδια του Σοπέν είναι αυθύπαρκτες συνθέσεις, που κάθε μια μεταφέρει μια ιδέα ή ένα συναίσθημα. Όλα έχουν συμπεριληφθεί στο πρόγραμμα κάθε είδους πιανίστα κι έχουν ηχογραφηθεί σαν σύνολο με πρώτο τον Alfred Cortot στα 1929.

Το ζήτημα της ημερομηνίας γέννησης  του Σοπέν δεν έχει λυθεί μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με δική του γραπτή κατάθεση ήρθε στον κόσμο την 1η Μαρτίου του 1810.

Frederic Chopin

To πιάνο του Σοπέν κατασκευής Pleyel, που φαίνεται πως προτιμούσε ο Πολωνός πιανίστας και που έπαιξε στο Παρίσι τις τελευταίες του συναυλίες τον Φεβρουάριο του 1848. Το μετέφερε στο Λονδίνο για την πρώτη του συναυλία εκεί. Στα αρχεία της κατασκευαστικής εταιρείας Pleyel, με τον αριθμό  13819 δηλώνεται ότι ο συνθέτης χρεώθηκε 2200 γαλλικά φράγκα και σε γράμματά του που το αναφέρει γράφει "το δικό μου" όργανο. Αφού έφυγε απ' το Λονδίνο το πούλησε σε μια Σκωτσέζα φίλη του  Μάργκαρετ Τρότερ όπου έμεινε στους συγγενείς της μέχρι το 1981. Τώρα βρίσκεται στην συλλογή The Cobbe Collection Trust στην Αγγλία.

Το πιάνο Pleyel

Θα ακούσουμε τα Πρελούδια του Σοπέν έργο 28 από μια ζωντανή ηχογράφηση του σπουδαίου πιανίστα και Σοπενιστή Μαουρίτσιο Πολλίνι

Κατάλογος των Πρελούδιων: Οι υπότιτλοι είναι του Γερμανού συνθέτη, μαέστρου και πιανίστα Hans von Bülow.

1.Agitato – C major (Ένωση δυο αγαπημένων)
2.Lento – A minor (Προαίσθημα Θανάτου)
3.Vivace – G major (H Τέχνη σου μοιάζει με Άνθος)
4.Largo – E minor (Ασφυξία)
5.Μolto allegro – D major (Αβεβαιότητα)
6.Lento assai – B minor (H Καμπάνα του Θανάτου)---παίχτηκε στην κηδεία του
7.Andantino – A major (Πολωνέζα χορεύτρια)

Maurizio Pollini Chopin 24 Preludes 1-7

8.Molto agitato – F-sharp minor (Απελπισία)

9.Largo – E major (Όραμα)

10.Molto allegro – C-sharp minor (Νυχτοπεταλούδα)

11.Vivace – B major (Πυγολαμπίδα)

12.Presto – G-sharp minor (Μονομαχία)

13.Lento – F-sharp major (Απώλεια)

14.Allegro – E-flat minor (Φόβος)

Maurizio Pollini Chopin 24 Preludes 8-14

15.Sostenuto – D-flat major ("Raindrop Prelude")= (Σταγόνα Βροχής)

16.Presto con fuoco – B-flat minor (Άδης)

17.Allegretto – A-flat major (Παναγία των Παρισίων)

18.Molto allegro – F minor (Αυτοκτονία)

19.Vivace – E-flat major (Ευτυχία)

Maurizio Pollini Chopin 24 Preludes 15-19

20.Largo – C minor (Πένθιμο Εμβατήριο)

21.Cantabile – B-flat major (Κυριακή)

22.Molto agitato – G minor (Ανυπομονησία)

23.Moderato – F major (Το Πλοίο της Χαράς)

24.Allegro appassionato – D minor (Καταιγίδα)

Maurizio Pollini Chopin 24 Preludes 20-24

ΠΗΓΕΣ:

A History of Western Music

Εγκυκοπαίδεια Παγκόσμιας Μουσικής

Wikipedia

tvxs.gr
The Cobbe Collection Trust

Αν θέλετε μπορείτε να διαβάσετε και άλλα άρθρα για τον Σοπέν:
Chopin Ballades
Frédéric Chopin 1810-1849
Ο Σοπέν και οι θαυμαστές του

Frédéric Chopin 1810-1849

Το ζήτημα της ημερομηνίας γέννησής του δεν έχει λυθεί μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με δική του γραπτή κατάθεση ήρθε στον κόσμο την 1η Μαρτίου του 1810. Σύμφωνα με το μητρώο βαπτίσματος στην ενοριακή εκκλησία του Brochów η ημερομηνία γέννησής του είναι 22 Φεβρουαρίου 1810, ενώ υπάρχει και η πληροφορία ότι είχε γεννηθεί ένα χρόνο νωρίτερα. Πάντως, ο τόπος γέννησης είναι αναμφισβήτητος: Żelazowa Wola, ένα χωριό στις όχθες του ποταμού Utrata της Πολωνίας, 54 χιλιόμετρα δυτικά της Βαρσοβίας.

Ο πατέρας του ήταν καθηγητής γλώσσας και γαλλικής λογοτεχνίας στο Λύκειο της Βαρσοβίας. Η μητέρα του παρέδιδε μαθήματα πιάνου σε αρχάριους.Οι γονείς του συχνά έπαιζαν μουσική στο σπίτι. Η μητέρα πιάνο και ο πατέρας συνόδευε με φλάουτο ή βιολί. Μέσα σ' αυτό το περιβάλλον ο νέος Σοπέν έλαβε μια άριστη διαπαιδαγώγηση και λογοτεχνική και μουσική. Στην ηλικά μόλις των τεσσάρων χρόνων πήρε τα πρώτα μαθήματα πιάνου από τη μεγαλύτερα αδελφή τη Λούντβικα. Το 1816 είχε σαν δάσκαλο τον Β.Ζιβνί, έναν αξιόλογο δάσκαλο βοημικής καταγωγής.Ως παιδί θαύμα αρχίζει να δίνει παραστάσεις σε σπίτια ευγενών και αριστοκρατών.

Frederic Chopin

Ο Frédéric ήταν 7 ετών όταν έγραψε τις πρώτες του συνθέσεις. Μάλιστα, την χρονιά αυτή τυπώθηκε και η πρώτη του σύνθεση, μια Πολωνέζα σε σολ ελάσσονα, ενώ σε ηλικία 8 ετών εμφανίστηκε πρώτη φορά δημοσίως ως πιανίστας.

Chopin Polonaise in G minor

Σύντομα γίνεται πολύ γνωστός και στη Βαρσοβία τον θεωρούσαν δεύτερο Μότσαρτ

Το 1822 σταματάει τα μαθήματα πιάνου με τον Żιβνί αλλά συνεχίζει τα μαθήματα σύνθεσης στο Ωδείο της Βαρσοβίας με τον Γιόζεφ Έλσνερ. Ο Έλσνερ μιλούσε για εξαιρετικές ικανότητες και μουσική ιδιοφυία. Λίγα χρόνια αργότερα (1829) ο Frédéric θα πει ότι: «με τους κυρίους Żιβνί και Eλσνερ ακόμη και οι μεγαλύτεροι βλάκες μπορούν να μάθουν».

Το 1829 έδωσε τις πρώτες μεγάλες του συναυλίες στη Βιέννη ενώ στο μεταξύ είχε συνθέσει ήδη μερικά σημαντικά έργα, όπως το κοντσέρτο σε φα ελάσσονα (γνωστό ως 2ο κοντσέρτο), την πρώτη σονάτα για πιάνο (σε ντο ελάσσονα), και κάποιες από τις σπουδές για πιάνο.

Το 1830 έφυγε από την Πολωνία για να συνεχίσει τις εμφανίσεις του στη Βιέννη. Μετά την αναχώρησή του ξέσπασε στη χώρα επανάσταση κατά της τσαρικής εξουσίας και ο συνθέτης δεν μπόρεσε ποτέ να επιστρέψει στην πατρίδα του. Στις 2 Ιουλίου του 1831 θα γράψει ο ίδιος: «Οι εφημερίδες έχουν ήδη ανακοινώσει τη συναυλία μου, η οποία θα διεξαχθεί σε δύο ημέρες, και είναι σαν να μην ήταν να συμβεί, πόσο λίγο με νοιάζει [...] Εύχομαι να ήμουν νεκρός, και πάλι θα ήθελα να δω τους γονείς μου[...] Οι άνθρωποι εδώ δεν είναι δικοί μου, καλοί άνθρωποι, αλλά καλοί από συνήθεια, κάνουν τα πάντα πολύ πειθαρχημένα, ανούσια, με μετριότητα, που με σκοτώνει. –Μετριότητα που δεν θα ήθελα να νιώσω»Στις 20 Ιουλίου του ίδιου έτους φεύγει από τη Βιέννη και τον Σεπτέμβρη φθάνει στο Παρίσι, όπου και θα παραμείνει μέχρι το θάνατό του.

Λίγους μήνες μετά την άφιξή του έδωσε το πρώτο του ρεσιτάλ και σταδιακά η φήμη του εξαπλωνόταν. Σύντομα απέκτησε πολλούς μαθητές και τα μαθήματα του προσέφεραν οικονομική άνεση και ασφάλεια. Παρά τη μεγάλη φήμη του όμως απέφευγε τις εμφανίσεις σε μεγάλα ακροατήρια-στα 18 χρόνια παραμονής στο Παρίσι, έδωσε μόνο 19 ρεσιτάλ. Το 1837 είχε ερωτευτεί μία μαθήτρια πιάνου, την Maria Wodzińska, και είχαν αρραβωνιαστεί, όμως η οικογένεια της κοπέλας διέλυσε τον αρραβώνα εξ αιτίας των προβλημάτων υγείας του συνθέτη.

Όταν έληξαν τα σχέδια για γάμο, στη ζωή του εμφανίστηκε η κοντέσα Delfina Potocka, η οποία υπήρξε και μούσα του. Για εκείνη έγραψε το Βαλς σε Ρε ύφεση μείζονα, Opus 64 No. 1, γνωστό και ως Minute Waltz.

Evgeny Kissin plays Chopin-Minute Waltz in Db

Τέλος Οκτωβρίου του 1936 ο Chopin γνωρίζει στο Παρίσι τη συγγραφέα George Sand (Amandine-Aurore-Lucile Dupin, αργότερα Βαρώνη Aurore Dudevant). Η εκκεντρική συγγραφέας που ντύνεται ανδρικά, καπνίζει πούρα και προκαλεί δεν του έκανε καλή πρώτη εντύπωση. «Γνώρισα μια μεγάλη προσωπικότητα, την κ. Sand, αλλά το πρόσωπό της δεν είναι ελκυστικό, δεν μου αρέσει, υπάρχει κάτι αποκρουστικό σε αυτή» θα πει ο ίδιος. Ωστόσο, το 1838 ξεκινάει η σχέση τους, που κράτησε 9 χρόνια.

Chopin & Sand (Ζωγραφική Delacroix)

Το ζευγάρι έζησε για λίγους μήνες στη Μαγιόρκα, στο ερημωμένο Μοναστήρι Valldemossa. Η George Sand πήγε εκεί γιατί το κλίμα θα βοηθούσε τον γιό της Maurice να ξεπεράσει κάποια προβλήματα υγείας και ο συνθέτης, που έπασχε από φυματίωση, την ακολούθησε θεωρώντας ότι εκεί θα βελτιωνόταν και η δική του υγεία. Ωστόσο, οι άσχημες συνθήκες στο μοναστήρι του προκαλούν παρόξυνση της νόσου. Φεύγει από το νησί και επιστρέφει στη Γαλλία στα πρόθυρα του θανάτου.

Η σχέση με τη George Sand έληξε το 1847. Ο λόγος του χωρισμού, όπως προκύπτει από επιστολή της Sand προς τον Chopin η οποία ανακαλύφθηκε το 1950, είναι ότι ο συνθέτης υποστήριξε την κόρη της σε έντονη διαμάχη που είχε με τη μητέρα της επειδή είχε αρραβωνιαστεί κρυφά.

Από το 1847 η υγεία του επιδεινώνεται. Το 1848 έζησε για μεγάλο διάστημα στην Αγγλία και τη Σκωτία για ρεσιτάλ. Όταν επέστρεψε στο Παρίσι η υγεία του ήταν σε πολύ χειρότερη κατάσταση. Πέθανε στο Παρίσι το 1849, μετά από χρόνια φυματίωση. Tάφηκε στο Κοιμητήριο Περ Λασέζ του Παρισιού, όμως λόγω δικής του επιθυμίας η καρδιά του μεταφέρθηκε στην Πολωνία, όπου φυλάσσεται μέχρι και σήμερα.

Η καρδιά του Σοπέν

Αυτά τα πολύ λίγα σαν ένα μικρό αφιέρωμα Τιμής και Μνήμης σ' εναν μεγάλο ρομαντικό συνθέτη της πιανιστικής φιλολογίας που ενέπνευσε κι εμπνέει όλους τους πιανίστες, όλων των επιπέδων και όχι μόνο. Ζει στις καρδιές όλων των πιανιστών του κόσμου...

Αν θέλετε μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα για τον Σοπέν σε άλλα άρθρα μου
Chopin Ballades
Ο Σοπέν και οι θαυμαστές του
Σοπέν - 24 Πρελούδια

Πηγές πληροφοριών:

A History of Western Music

Εγκυκοπαίδεια Παγκόσμιας Μουσικής

Wikipedia

tvxs.gr