Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Σιμπέλιους. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Σιμπέλιους. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 27 Σεπτεμβρίου 2023

Ύμνος στην Γη

 Το έργο αυτό είναι μια καντάτα για μεικτή χορωδία και ορχήστρα, σε ποίηση Eino Leino. Η καντάτα αυτή ήταν αποτέλεσμα παραγγελίας του διευθυντή της Φινλανδικής χορωδίας Heikki Klemetti, ο οποίος είχε ιδρύσει την μικτή χορωδία Suomen Laulu το 1900 και ήθελε ένα καινούργιο έργο του Σιμπέλιους για να το παρουσιάσει την άνοιξη του 1920. Πράγματι η σύνθεση ολοκληρώθηκε τον Ιανουάριο του 1920 και η πρώτη δημόσια εκτέλεση έγινε στις 4 Απριλίου του 1920.  Όμως ο Σιμπέλιους δεν ήταν πολύ ενθουσιασμένος με την ιδέα διότι έγραφε στο ημερολόγιό του τον Ιανουάριο του 1919:

Jean Sibelius το 1920


"Και μετά υπάρχει και η υπόσχεση που έδωσα στον Klemetti για μια σύνθεση για την Suomen Laulu. Δεν είναι σε καμία περίπτωση ένας από τους «θαυμαστές» μου. Με ενοχλεί που θέλει να χρησιμοποιήσει το όνομά μου μόνο ως διακόσμηση". Όμως παρόλα αυτά στο τέλος του Δεκεμβρίου 1919 ο Σιμπέλιους άρχισε την σύνθεση της καντάτας.


O Υμνος της Γης παρέμεινε στο συναυλιακό ρεπερτόριο του Σιμπέλιους γι' αρκετά χρόνια. Το εορταστικό και πατριωτικό της πάθος δεν αφήνει περιθώρια για τις προσωπικές εντάσεις του συνθέτη. Είναι ένα πατριωτικό έργο, που εξυμνεί την Φινλανδία, αλλά και την φύση. Για παράδειγμα στην τρίτη στροφή γράφει ο ποιητής Leino:

Γη! Άσε το καντέλε* να σου τραγουδήσει τις ευχαριστίες του
Το καλοκαιρινό τραγούδι της Φινλανδίας,
Στο άρωμα της μεσοκαλόκαιρης σημύδας και του κράταιγου,
Ας χαίρονται τα πλούσια ρυάκια μας,
Ξεπερνώντας τις φροντίδες της ζωής,
Ηχώντας την εσωτερική φωνή της υπέρτατης ομορφιάς 

(απόδοση δική μου από τα αγγλικά)

*καντέλε: παραδοσιακό έγχορδο όργανο της Φινλανδίας 

Ο ποιητής Eino Leino το 1917 (ζωγραφική Akseli Gallen-Kallela)


Στην  παρακάτω φωτογραφία ο Jean Sibelius  διευθύνει το Hymn to the Earth στις 26 Ιουνίου 1920, κατά την έναρξη της Εμπορικής Έκθεσης στο Ελσίνκι. Οι μόνες γνωστές φωτογραφίες του Σιμπέλιους να διευθύνει είναι απ' αυτή την συναυλία.







Jean Sibelius – Hymn to the Earth


Κυριακή 13 Φεβρουαρίου 2022

Μελαγχολία


Ο Σιμπέλιους (1865 - 1957) είναι πιο πολύ γνωστός σήμερα για τις συμφωνίες του και το κοντσέρτο για βιολί. Η επιδημία τύφου που είχε ενσκήψει στην Φινλανδία τον Φεβρουάριο του 1900 έφτασε στο σπιτικό του συνθέτη οπότε έχασε την ζωή της η δεκαπέντε μηνών κόρη του Κίρστη. Ο πόνος και η θλίψη αυτού του γεγονότος έφεραν στο φως την σύνθεση για τσέλο και πιάνο με τον τίτλο "Malincolia" (Μελαγχολία). Ένα έργο αισθήματος συντριβής του συνθέτη. 


Magnus Enckell:Malinconia


Η Κίρστη ήταν η πιο μικρή κόρη κι ο Σιμπέλιους ήταν πολύ δεμένος μαζί της. Τον Μάρτιο έγραψε στην σύζυγό του:

"Σε σκέπτομαι συνεχώς χαρά της καρδιάς μου. Αν μπορούσες μόνο να το ξεπεράσεις. Δεν ξέρω τι πρέπει να κάνω. Αγαπημένη μου, μην κοιτάς πίσω στο παρελθόν αλλά μπροστά. Είναι ο μόνος τρόπος να επιβιώσεις (ή καλύτερα, μην κοιτάς μπροστά, ζήσε το παρόν). Η εξοχή είναι τόσο όμορφη κι εξάλλου έχεις τα παιδιά και - μπορώ ακόμη δειλά να πω - εμένα."

Ο θάνατος της μικρής του κόρης επηρέασε βαθειά τον Σιμπέλιους. Η συνήθεια του αλκοόλ, ένα μόνιμο πρόβλημα για τον Σιμπέλιους, έγινε ακόμη χειρότερη μετά τον θάνατο της κόρης του. Η θλίψη του ήταν τόσο μεγάλη που δεν ξαναμίλησε για την Κίρστη ποτέ.  

Ο τίτλος σίγουρα αντανακλά τον εσωτερικό κόσμο του Σιμπέλιους εκείνη την περίοδο, αλλά είχε και επιρροή πάνω του ένας πίνακας που είχε δει σε μια έκθεση το 1895. Ήταν του Φινλανδού συμβολιστή Μάγκνους Ένκελ (Magnus Enckell), με τον τίτλο Malinconia. Μερικοί σχολιαστές βρίσκουν κάποια συνάφεια στον πίνακα και στην μουσική σύνθεση, κάποιοι άλλοι όχι. Ίσως υπάρχει κάποια υποσυνείδητη επιρροή, που βοήθησε τον Σιμπέλιους να συνθέσει το έργο.

Jean Sibelius


Λέγεται ότι ο Σιμπέλιους το συνέθεσε μέσα σε τρεις ώρες με τον αρχικό τίτλο Φαντασία και η πρεμιέρα του έγινε στις 12 Μαρτίου 1900.



Jean Sibelius "Malinconia", opus 20



Το έργο είναι εξαιρετικά τραγικό και η όποια λαμπρότητά του δεν στοχεύει στην δεξιοτεχνία αλλά στην έκφραση και στην ερμηνεία. To συνταρακτικό ύφος της μουσικής είναι διάσπαρτο με θλίψη και απογοήτευση.

Το αφηγηματικό ύφος του τσέλου (ρετσιτατίβο) με το οποίο αρχίζει η σύνθεση δείχνει μια ανοδική πάλη, με κουρασμένα βήματα, να φτάνει σε μια αγωνιώδη κραυγή πόνου και θλίψης. Σε απάντηση, το πιάνο "οργώνει" από πάνω ως κάτω τα πλήκτρα σαν να θέλει να ζωγραφίσει τα χτυπημένα απ' τον άνεμο χέρια ικεσίας.

Το κάθε όργανο έχει σόλο καντέντσες που φτάνουν στα άκρα της έκτασής τους. Όταν παίζουν μαζί, συχνά φαίνεται ότι παίζουν χώρια: το πιάνο με συγκοπτόμενο ρυθμό σαν σε αμηχανία στην χαμηλή έκταση του οργάνου έναντι της θρηνητικής μελωδίας του τσέλου στην μεσαία περιοχή. Ο Γάλλος συνθέτης Eric Tanguy χαρακτήρισε αυτή την σύνθεση "εντελώς μοναδική σε ολόκληρη την μουσική φιλολογία της μουσικής για τσέλο και πιάνο".